Op menukaarten prijken vaak gerechten als 'huisgemaakte kreeftensoep', 'huisgemaakte appeltaart' en 'huisgemaakte pastinaakstamppot'. Ook in winkels kun je vaak 'huisgemaakte' etenswaren kopen. Dat woord huisgemaakt roept nogal eens ergernis op. Volgens sommigen is het een vertaling van het Engelse home-made, volgens anderen van het Duitse hausgemacht.

Het beeld van de supermarktmanager die thuis appeltaartjes staat te bakken om ze vervolgens in zijn winkelschappen te zetten, is minstens zo lachwekkend als onzinnig. Net als bij 'verse appelmoes' uit blik, 'verse vis' uit de diepvries en 'vers gehakt', waar de diepvrieskristallen nog op staan, uit de koeling, word je als consument belazerd bij het leven. Maar daaraan wijden we op een later tijdstip nog wel een stukje. We beperken ons nu even tot de ergernissen op taalkundig niveau.

Ergernis of niet, huisgemaakt staat sinds 2005 in het Groene Boekje en mag dus als een ingeburgerd woord worden beschouwd. Het lijkt op woorden als luchtgekoeld en klantgericht; het zijn verkortingen van een constructie met een voorzetsel: met lucht gekoeld, gericht op de klant, en ook gemaakt in huis. Het woord huis is hetzelfde huis als in bijvoorbeeld koffie van het huis of een rondje van het huis; het verwijst naar de eetgelegenheid zelf.

Er wordt weleens gesuggereerd om huisgemaakt te vervangen door thuisgemaakt. Dat lijkt ons geen verbetering: de producten worden niet bij iemand thuis gemaakt. Wie huisgemaakt taalkundig echt niet kan verdragen, kan zijn toevlucht zoeken tot zelfgemaakt of eigengemaakt. Dat laatste woord roept overigens ook weleens ergernis op, maar volgens Taaladvies.net en de website van Onze Taal is dat niet terecht.

Bron: www.taalpost.nl

link | 0 reacties